Αν μας ζητήσουν να γράψουμε πώς μπορεί να βοηθήσει/συμβάλει το σχολείο στην επίλυση/περιορισμό/ εξάλειψη ενός προβλήματος ή να προωθήσει μια ιδέα, ένα θεσμό κ.τ.λ. να έχουμε υπόψη μας ότι ανεξαρτήτως του θέματος θα αναφερθούμε στους παρακάτω τρόπους και ανάλογα με το θέμα θα εξειδικεύσουμε τις προτάσεις μας.
Α) Με την παιδεία/μόρφωση/ καλλιέργεια που προσφέρει/παρέχει(κυρίως μέσω της ανθρωπιστικής παιδείας συμβάλει):
- στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης, που οπλίζει τον άνθρωπο με τη δύναμη να αντιστέκεται στο/στη/στα.....
- στην γαλούχησή του με υψηλές αρχές και αξίες(δημοκρατική συνείδηση, ανεκτικότητα, περιβαλλοντική συνείδηση, οικουμε νική συνείδηση, ελευθεροφροσύνη, αγάπη για την τέχνη κ.τ.λ
- στη διαμόρφωση, διάπλαση του ήθους (εντιμότητα, ειλικρίνεια, αξιοπρέπεια, καλοσύνη, ανιδιοτέλεια κ.τ.λ)
- πνευματική καλλιέργεια, διάνοιξη οριζόντων
- συνειδητοποίηση των κλίσεων/δεξιοτήτων/ ενδιαφερόντων των μαθητών και προσανατολισμό τους στην ορθή επιλογή επαγγέλματος
Β) Το κλίμα που επικρατεί στο σχολείο, οι κανόνες λειτουργίας του, το παράδειγμα των δασκάλων
Διαμορφώνει το χαρακτήρα των μαθητών/εθίζει τους μαθητές/ καλλιεργεί κλίμα / μεταλαμπαδεύει αξίες (δημοκρατικές, ελευθερίας, οικολογικές, ισοτιμίας, αξιοκρατίας, αξιοπρέπειας, ανεκτικότητας, διαλόγου,συμμετοχικότητας, αρμονικής συνεργασίας, ευχάριστο κλίμα, διάθεση για μάθηση κ.τ.λ.)
Η ισότιμη μεταχείριση, η απουσία διακρίσεων σε βάρος μαθητών, η αφοσίωση και το ενδιαφέρον που επιδεικνύουν οι δάσκαλοι γεννά/ καλλιεργεί στους μαθητές ανάλογες αξίες.
Γ) Μέσα από τη διαδακτική διαδικασία και τις διδακτικές μεθόδους που χρησιμοποιούνται:
- ομαδοσυνεργατική διδασκαλία ενισχύει το διάλογο και ενθαρρύνει τις δημοκρατικές διαδικασίες.
- συζήτηση, εργασίες (project) αναφορικά με σημαντικά και φλέγοντα κοινωνικά και πολιτισμικά θέματα (ναρκωτικά, βία, bulling, περιβάλλον, τέχνη, παράδοση, ρατσισμός, ανθρώπινα δικαιώματα κ.τ.λ.) προωθεί τη γνώση, τη συνειδητοποίηση μεγάλων προβλημάτων την ευαισθητοποίηση, κινητοποιεί τους μαθητές.
- Διαθεματική προσέγγιση γνωστικών αντικειμένων, ώστε να αντιληφθούν την έννοια και τη χρησιμότητά τους οι μαθητές σε ένα σφαιρικό επίπεδο.
- Χρησιμοποίηση εποπτικών μέσων και εργαλείων για την βαθύτερη εξέταση και εμπέδωση του μαθήματος
Δ) Με δράσεις που υλοποιούνται στο σχολείο. (Οι δράσεις είναι και το σημαντικότερο/ χρησιμότερο κομμάτι μιας τέτοις απάντησης)
- ημερίδες, ομιλίες, εκδηλώσεις με θέματα που αφορούν στον πολιτισμό και την κοινωνία (δημοκρατία, ρατσισμός, bulling,περιβάλλον, τέχνη, βία, αθλητισμός κ.τ.λ.)
- πρόσκληση σημαντικών προσώπων/ειδικών αναφορικά με ζητήματα κοινωνικά, επιστημονικά, πολιτισμικά (ψυχολόγων, ειδικών επιστημόνων, συγγραφέων, πολιτικών κ.α)
- συνεργασία με το σύλλογο γονέων και κηδεμόνων και υλοποίηση δράσεων από κοινού.
- εκδρομές, εξορμήσεις, επισκέψεις σε χώρους πολιτισμού (εκθέσεις ζωγραφικής, μουσεία, ιστορικά μνημεία κ.α) και αθλητισμού (αθλητικά κέντρα)
- συμμετοχή του σχολείου σε διασχολικούς αθλητικούς, μουσικούς αγώνες (προώθηση ιδεωδών του αθλητισμού, ευγενής άμιλλα, ομαδικό πνεύμα, σωματική ρώμη και ψυχική ευεξία κ.α)
- υλοποίηση προγραμμάτων και εθελοντικών δράσεων με τη συμμετοχή των μαθητών για την μελέτη, προώθηση ιδεών, αξιών κ.α (περιβαλλοντικά, αθλητικά, πολιτιστικά προγράμματα και προγράμματα εθελοντισμού, ρητορικούς αγώνες, διαγωνισμοί ποίησης, λογοτεχνίας κ.α.)
- καθιέρωση σχολικού σύμβουλου, ψυχολόγου που θα συζητά και θα βοηθά μαθητές να αντιμετωπίζουν προβλήματα που προκύπτουν.
- αδελφοποίηση με άλλα σχολεία της Ελλάδας ή του εξωτερικού, ανταλλαγή επισκέψεων, υιοθέτηση, μελέτη και προστασία μνημείων τοπικών
- εκδρομές με κυρίαρχο τον εκπαιδευτικό, περιηγητικό και γνήσια ψυχαγωγικό χαρακτήρα, και όχι θορυβώδεις εξορμήσεις στις οποίες κυριαρχεί η στείρα διασκέδαση.
- αυτοαξιολόγηση της σχολικής μονάδας και των εκπαιδευτικών.
- Σύμβουλος ΣΕΠ (σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού), που θα βοηθάει τους μαθητές να συνειδητοποιούν τις κλίσεις, ενδιαφέροντα, δεξιότητές τους και να προχωρούν σε ορθή επαγγελματική επιλογή.