Μάθημα : Αρχαία Ελληνικά Α΄Λυκείου ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ

Κωδικός : 0544005277

Αρχαία Ελληνικά Α΄Λυκείου ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ

0544005277  -  ΕΛΕΝΗ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΥ

Ενότητες μαθήματος - 9η ενότητα

9η ενότητα

8η ενότητα 10η ενότητα

Βιβλίο Γ΄κεφ 75, 4

Οι δημοκρατικοί σκληραίνουν τη στάση τους απέναντι στους ολιγαρχικούς

Κεφ. 75,4

Κείμενο

Μετάφραση

Νικόστρατος δὲ αὐτοὺς

ἀνίστη τε

καὶ παρεμυθεῖτο.

ὡς δ΄ οὐκ ἔπειθεν͵

ὁ δῆμος ὁπλισθεὶς

ἐπὶ τῇ προφάσει ταύτῃ͵

ὡς

οὐδὲν αὐτῶν

ὑγιὲς διανοουμένων

τῇ ἀπιστίᾳ

τοῦ μὴ ξυμπλεῖν͵

 

τά τε ὅπλα αὐτῶν ἔλαβε ἐκ τῶν οἰκιῶν

καὶ εἰ μὴ Νικόστρατος

ἐκώλυσε͵ 

διέφθειραν ἄν αὐτῶν τινὰς

οἷς ἐπέτυχον.

 

Και ο Νικόστρατος

προσπαθούσε να τους σηκώσει

και να τους καθησυχάσει.

Επειδή, όμως, δεν τους έπειθε

οι δημοκρατικοί, αφού οπλίστηκαν

με αυτήν την πρόφαση,

γιατί κατά τη γνώμη τους

δεν είχαν κανένα καλό σκοπό

στο νου τους

με τη δυσπιστία τους

να μη θέλουν να αποπλεύσουν

μαζί με τον Νικόστρατο

πήραν τα όπλα από τα σπίτια τους

και, εάν ο Νικόστρατος

δεν τους εμπόδιζε,

θα σκότωναν μερικούς από αυτούς

που τους συνάντησαν κατά τύχη.

 

Ερμηνευτικά σχόλια

Νικόστρατος δὲ αὐτοὺς ἀνίστη τε καὶ παρεμυθεῖτο

Ορισμένοι μελετητές θεωρούν ότι το ρήμα ἀνίστη έχει αποπειρατική σημασία. Άλλοι παρατήρησαν ότι εδώ δεν πρόκειται για απλή απόπειρα αλλά για αληθινή εκτέλεση. Ωστόσο μια τέτοια ερμηνεία αντίκειται στο ὡς δ' οὐκ ἔπειθεν. Φαίνεται ότι ο Νικόστρατος δεν μπόρεσε να πείσει τους ικέτες να μπουν στα πλοία, όπως μαρτυρεί και η φράση τῇ τοῦ μὴ ξυμπλεῖν ἀπιστίᾳ. Το δε παρεμυθεῖτο δηλώνει τις προσπάθειες του Νικόστρατου να απαλλάξει τους ολιγαρχικούς από τον φόβο, γεγονός που δείχνει τον ήπιο και μετριοπαθή χαρακτήρα του.

ὁ δῆμος ὁπλισθεὶς ἐπὶ τῇ προφάσει ταύτῃ

 

Οι δημοκρατικοί, ενεργώντας από θέση ισχύος – επειδή είχαν την αθηναϊκή δύναμη στο πλευρό τους – προφασίζονται ότι οι ολιγαρχικοί δεν έχουν αγαθές προθέσεις, αφού αρνούνται να αποπλεύσουν με τους Αθηναίους, και ετοιμάζονται να σκοτώσουν μερικούς από αυτούς. Η αληθινή όμως αιτία αυτής της κίνησής τους, που ματαιώνεται από το Νικόστρατο, ήταν η βαθιά αντιπάθεια, η επιθυμία εκδίκησης και φυσικής εξόντωσης των πολιτικών τους αντιπάλων. Το μίσος του διχασμού, αμέσως μετά την εμφύλια σύρραξη είναι προφανές και αποδεικνύει την κρισιμότητα και την αστάθεια της διαμορφωμένης κατάστασης.

εἰ μὴ Νικόστρατος ἐκώλυσε

Συνολικά η πολιτική του Νικόστρατου υπήρξε διαλλακτική και η παρέμβασή του σωτήρια για έναν αριθμό ολιγαρχικών. Η στάση του καθορίζεται με γνώμονα το συμφέρον της πατρίδας του, αλλά εξηγείται επίσης από το γεγονός ότι ο ίδιος δεν είχε άμεση ανάμειξη στα φοβερά πολιτικά πάθη των Κερκυραίων.

Συντακτική ανάλυση

Νικόστρατος δὲ αὐτοὺς ἀνίστη τε
Κύρια πρόταση
ἀνίστη: Ρήμα. Νικόστρατος: Υποκείμενο. αὐτοὺς: Αντικείμενο.
 
καὶ παρεμυθεῖτο.
Κύρια πρόταση
παρεμυθεῖτο: Ρήμα. Νικόστρατος: Εννοείται ως υποκείμενο. αὐτοὺς: Εννοείται ως αντικείμενο.
 
Ὡς δ᾽ οὐκ ἔπειθεν,
Δευτερεύουσα αιτιολογική πρόταση
οὐκ ἔπειθεν: Ρήμα. Νικόστρατος: Εννοείται ως υποκείμενο. αὐτοὺς: Εννοείται ως αντικείμενο.
 
ὁ δῆμος ὁπλισθεὶς ἐπὶ τῇ προφάσει ταύτῃ, ὡς οὐδὲν αὐτῶν ὑγιὲς διανοουμένων τῇ τοῦ μὴ ξυμπλεῖν ἀπιστίᾳ, τά τε ὅπλα αὐτῶν ἐκ τῶν οἰκιῶν ἔλαβε
Κύρια πρόταση
ἔλαβε: Ρήμα. ὁ δῆμος: Υποκείμενο ρήματος. τά ὅπλα: Αντικείμενο ρήματος. αὐτῶν: Γενική κτητική. ἐκ τῶν οἰκιῶν: Εμπρόθετος της προέλευσης.
ὁπλισθεὶς: Χρονική μετοχή, συνημμένη στο υποκείμενο του ρήματος. ἐπὶ τῇ προφάσει: Εμπρόθετος προσδιορισμός της αιτίας. ταύτῃ: Επιθετικός προσδιορισμός.
ὡς διανοουμένων: Γενική απόλυτη αιτιολογική μετοχή, υποκειμενικής αιτιολογίας. αὐτῶν: Υποκείμενο μετοχής. οὐδὲν: Σύστοιχο αντικείμενο της μετοχής. ὑγιὲς: Επιθετικός προσδιορισμός στο αντικείμενο της μετοχής. τῇ ἀπιστίᾳ: Δοτική της αιτίας. τοῦ μὴ ξυμπλεῖν: Έναρθρο απαρέμφατο ως γενική αντικειμενική στο τῇ ἀπιστίᾳ.
 
καὶ αὐτῶν τινὰς διέφθειραν ἄν.
Κύρια πρόταση
διέφθειραν ἄν: Ρήμα. ὁ δῆμος: Εννοείται ως υποκείμενο του ρήματος (σχήμα κατά το νοούμενο λόγω της χρήσης περιληπτικού ουσιαστικού). τινὰς: Αντικείμενο ρήματος. αὐτῶν: Γενική διαιρετική.
 
οἷς ἐπέτυχον
Δευτερεύουσα αναφορική πρόταση
ἐπέτυχον: Ρήμα. ὁ δῆμος: Εννοείται ως υποκείμενο του ρήματος. οἷς: Αντικείμενο ρήματος.
 
εἰ μὴ Νικόστρατος ἐκώλυσε,
Δευτερεύουσα υποθετική πρόταση
ἐκώλυσε: Ρήμα. Νικόστρατος: Υποκείμενο.

Ερωτήσεις- ασκήσεις

  1. Ποια ήταν η κίνηση των δημοκρατικών μετά την άρνηση των ολιγαρχικών να επιβιβαστούν στα καράβια;
  2. Ποια είναι η γνώμη σας για το χαρακτήρα και την πολιτική του Νικόστρατου;
  3. Να γράψετε για τις παρακάτω λέξεις ό,τι σας ζητείται κάθε φορά :
  • Τῇ προφάσει: Σύμφωνα με ποιο ουσιαστικό της γραμματικής κλίνεται; Γράψτε την κλητική του ενικού και τη δοτική και αιτιατική του πληθυντικού.
  • Τῇ ἀπιστίᾳ: τη γενική του πληθυντικού.
  • Τινάς: τι μέρος του λόγου είναι; Δες σελ. 142 και κλίνε το όλο στο τετράδιό σου.
  • Οἷς: τι μέρος του λόγου είναι;
  • ἐκώλυσε: κλίνε ολόκληρη την Προστακτική του ίδιου χρόνου και Φωνής.