Μάθημα : ΙΣΤΟΡΙΑ Γ - Δ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ 2025-26

Κωδικός : 9120018101

9120018199 - ΝΕΚΤΑΡΙΑ ΣΚΟΥΡΤΑΝΙΩΤΗ

Ενότητες μαθήματος

ΚΛΑΣΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ - ΠΕΡΣΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ

Σκοπός της ενότητας είναι να θυμηθούν τους Περσικούς πολέμους ( γεγονότα, αιτίες, αποτελέσματα ) Και στόχος  να εκφραστούν κριτικά απέναντι στα ιστορικά γεγονότα των Περσικών πολέμων.

Ακόμη στόχος είναι να μάθουν την τοπική τους ιστορία ( Αρτεμίσιο- Σκυλλίας)

Δίας ή Ποσειδώνας του Αρτεμισίου ( Εύβοια)

Πρόκειται για ένα από τα ωραιότερα, αλλά και από τα λιγοστά πρωτότυπα χάλκινα αγάλματα της κλασικής περιόδου. Είναι έργο χυτό, με υπερφυσικό μέγεθος και απεικονίζει το Δία ή τον Ποσειδώνα. Ο θεός παριστάνεται όρθιος, γυμνός. Παρά την αυστηρότητα της μορφής, η κίνηση είναι έντονη και η απόδοση των ανατομικών λεπτομερειών ιδιαίτερα επιτυχής.
Η γενειάδα του θεού είναι πλούσια και τα μακριά μαλλιά του μαζεύονται σε πλεξίδες γύρω από το κεφάλι.
Τα μάτια του, που δεν σώζονται, ήταν ένθετα από άλλο υλικό. Το αριστερό του χέρι είναι τεντωμένο μπροστά, ενώ με το ανυψωμένο δεξί χέρι θα κρατούσε τον κεραυνό ή την τρίαινα. Στην πρώτη περίπτωση ταυτίζεται με το Δία, που είναι και το πιθανότερο, ενώ στη δεύτερη με τον Ποσειδώνα. 
Χρονολογείται γύρω στο 460 π.Χ ( ΚΛΑΣΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ)
Ανασύρθηκε από τον βυθό της θάλασσας του Αρτεμισίου ( όνομα από το ιερό της θεάς Άρτεμης) το 1926 και κυρίως το 1928.
Φυλάσσεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Αθήνας ( ύψος 2,09 μ.)

Ο «Tζόκεϋ του Αρτεμισίου» ( Εύβοια )

Χάλκινο άγαλμα αλόγου και μικρού αναβάτη, από τη θάλασσα κοντά στο ακρωτήριο Aρτεμίσιο της Eύβοιας.
  Χρονολογείται γύρω στο 140 π.Χ.  Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.
Ανασύρθηκε το 1928 και το 1937 σε κομμάτια. Ο μικρός, νέγρικης καταγωγής, αναβάτης του αλόγου, που καλπάζει ορμητικά, κρατούσε στο αριστερό χέρι τα ηνία και στο δεξί το μαστίγιο. Στο πρόσωπο, με τις έντονες συσπάσεις και τις αυλακώσεις στο μέτωπο, αποτυπώνονται η αγωνία και το πάθος του.
Το εξαιρετικό αυτό έργο είναι γνωστό ως ο «Tζόκεϋ του Αρτεμισίου».

Τα δύο αγάλματα Ο Τζόκεϊ του Αρτεμισίου και ο Ποσειδώνας του Αρτεμισίου βρέθηκαν σε πλοίο που είχε ναυαγήσει το 100 π.Χ στον βυθό του Αρτεμισίου.

 O Σκυλλίας ή Σκύλλις ή ακόμη Σκύλαξ και Σκύλλος – ονομαστός κολυμβητής, (στο μακροβούτι και στο κολύμβι … σωστό «σκυλόψαρο !...») ήταν αιχμάλωτος του στόλου του Ξέρξη,  (μαζί με την κόρη του Ύδνα,που και σ’ αυτήν είχε διδάξει την τέχνη του), επιχείρησαν με επιτυχία στους Αφέτες της Μαγνησίας – απέναντι του Αρτεμισίου της Εύβοιας – δολιοφθορά κατά των πλοίων του Ξέρξη.


Με συνεχείς  καταδύσεις στην τρικυμισμένη θάλασσα, έκοψαν τα σχοινιά που συγκρατούσαν στις άγκυρές τους τα Περσικά πλοία, με αποτέλεσμα πολλά απ’ αυτά να εξωκείλουν και να καταστραφούν στα βράχια της Μαγνησίας (σήμερα «Ξυλοφάγος»).


Στη συνέχεια, οι δυο κολυμβητές, πότε με μακροβούτια και πότε με κολυμβοδρομία, κατέφυγαν στους συμπατριώτες τους Έλληνες του Αρτεμισίου, διανύοντας την απίστευτη απόσταση των 80 σταδίων (περίπου 13 χιλιόμετρων), ενημερώνοντάς τους για τις προθέσεις και τις κυκλωτικές κινήσεις του εχθρικού στόλου. Οι Έλληνες τους τίμησαν ως ήρωες και οι Αμφικτίονες αναθηματικά στους Δελφούς.

Κείμενο: Δημήτρης Αποστόλου – «Ελύμνιος»