Περιγραφή Μαθήματος
Στο μάθημα της Ιστορίας θα διανύσουμε την εποχή του Λίθου (2.500.000- 3000 π.Χ) και στη συνέχεια θα μελετήσουμε τους πολιτισμούς της εποχής του Χαλκού στον Ελλαδικό χώρο (3000π.Χ -1100 π.Χ ), φτάνοντας μέχρι την Μακεδονική Ηγεμονία, τις κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου τον 4ο π.Χ αιώνα. Τέλος, θα ολοκληρώσουμε με την κατάκτηση του Ελλαδικού χώρου από τους Ρωμαίους τον 3ο αιώνα μ.Χ.
Δείτε τη χρονογραμμή.
Ο μινωικός πολιτισμός ήταν ένας πολιτισμός της Εποχής του Χαλκού στο νησί της Κρήτης και σε άλλα νησιά του Αιγαίου, άκμασε από το 3000 π.Χ. έως 1450 π.Χ. Αντιπροσωπεύει τον πρώτο προηγμένο πολιτισμό της Ευρώπης, ο οποίος άφησε πίσω του μεγάλα ανακτορικά συγκροτήματα, εργαλεία, περίτεχνα έργα τέχνης, συστήματα γραφής και ενα εκτεταμένο εμπορικό δίκτυο. Ο πολιτισμός ανακαλύφθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα από τον αρχαιολόγο Άρθουρ Έβανς. Ο όρος "μινωικός" προέρχεται από τον μυθικό βασιλιά Μίνωα και επινοήθηκε από τον Έβανς, ο οποίος συνέδεσε την Κνωσό με τον λαβύρινθο και τον Μινώταυρο.

Ο πολιτισμός που αναπτύχθηκε στην ηπειρωτική Ελλάδα ( Μυκήνες, Πύλος,Τίρυνθα, Άργος, Ορχομενός, Γλάς, Αθήνα, Μαραθώνας,Ιωλκός) κατά την ύστερη εποχή του Χαλκού ( 1600-1100 π.Χ) ήταν ο πρώτος μεγάλος ελληνικός πολιτισμός. Χαρακτηριστικά του, η ύπαρξη οχυρωμένων ακροπόλεων, οι κυκλώπειες οχυρώσεις και οι εντυπωσιακοί θολωτοί τάφοι.
Η πτώση του Μυκηναϊκού κόσμου επιφέρει μια αναστάτωση στον Ελλαδικό χώρο που διαρκεί περίπου τρεις αιώνες (1100-800 π.Χ). Η περίοδος αυτή παρά τις όποιες αναστατώσεις είναι γόνιμη. Κατά την περίοδο αυτή οι Ελληνες διαμορφώνονται φυλετικά και αναπτύσσουν όλα αυτά τα χαρακτηριστικά που θα τους επιτρέψουν να αναπτύξουν τον δικό τουs πολιτισμό.
- Ο πρώτος ελληνικός αποικισμός,
- η διαμόρφωση των ομηρικών επών και
- η επινόηση του ελληνικού αλφαβήτου, αποτελούν σημαντικά γεγονότα αυτής της περιόδου.
Tην περίοδο αυτή, που ονομάστηκε " Γεωμετρική εποχή" (β΄μισό 8ου αιώνα π.Χ), δημιουργείται το ελληνικό αλφάβητο και η γραφή γίνεται κτήμα πολλών. Σταδιακά διαμορφώνεται ένας νέος ρυθμός διακόσμησης των αγγείων, ζωγραφισμένα με μεγάλη ακρίβεια με τη χρήση του κανόνα και του διαβήτη. Ομόκεντροι κύκλοι, τρίγωνα, ρόμβοι, μαίανδροι και γεωμετρικές ανθρώπινες μορφές χαρακτηρίζουν τη λεγόμενη γεωμετρική τέχνη. Από αυτή την ιδιαίτερη και χαρακτηριστική τέχνη, οι αρχαιολόγοι έδωσαν το όνομα στην εποχή αυτή και την ονόμασαν Γεωμετρική.
Στο κεφάλαιο αυτό θα παρουσιάσουμε τον β΄Ελληνικό αποικισμό του 8ου π.Χ αιώνα, τη μετάβαση από τη φυλετική κοινωνία στην πόλη -κράτος και στην διαμόρφωση διαφορετικών τύπων πολιτευμάτων Η παρουσίαση της Σπάρτης και της Αθήνας και η σταδιακή πορεία διαμόρφωσης του πολιτεύματος της Αθήνας σε δημοκρατικό με τις σημαντικές μεταρρυθμίσεις του Σόλωνα και του Κλεισθένη, θα εξεταστούν ακόμα σε αυτή την περίοδο.
Τον 8ο αιώνα, το παλιό φυλετικό κράτος διασπάται και σχηματίζεται η πόλη -κράτος. Οι συνοικισμοί ενώνονται σε μια πόλη (άστυ) γύρω από μια οχυρή θέση την ακρόπολη. Οι κάτοικοι που ἐχουν ικανό εισόδημα ώστε να αγοράσουν πανοπλία, διαμορφώνουν συνείδηση ότι ανήκουν στην πόλη και στρατεύονται ως οπλίτες της φάλαγγας προσφέροντας τις υπηρεσίες τους. Σταδιακά το πολίτευμα αλλάζει μέχρι την εγκαθίδρυση του δημοκρατικού πολιτεύματος.
Θα μιλήσουμε για τη ζωή και τους θεσμούς που διαμορφώθηκαν στην Σπάρτη της αρχαϊκής εποχής
Θα δούμε πώς ήταν η Αθήνα κατά την αρχαϊκή εποχή και τον τρόπο με τον οποίο εξελίχθηκε το πολίτευμά της, μέχρι τη διαμόρφωση του Δημοκρατικού πολιτεύματος με τις μεταρρυθμίσεις του Σόλωνα και εν συνεχεία του Κλεισθένη.
Στο κεφάλαιο αυτό θα εξετάσουμε:
- Τις αλλαγές στους νόμους και στο πολίτευμα της Αθήνας που έγιναν από το Σόλωνα
- Στις μεταρρυθμίσεις του Κλεισθένη και στις καινοτομίες του που οδήγησαν στη διαμόρφωση του δημοκρατικού πολιτεύματος στην Αθήνα
Στο κεφάλαιο αυτό θα εξετάσουμε:
- Τον τρόπο οργάνωσης της Περσικής αυτοκρατορίας, τις ιδέες και τις αντιλήψεις των Περσών
- Τους λόγους που οδήγησαν στην Ιωνική εξέγερση του 499 π.Χ
- Την εκστρατεία των Περσων υπό το Μαρδόνιο στην Ελλάδα
- Την Νίκη των Ελλήνων στο Μαραθώνα και την στρατηγική του Μιλτιάδη το 490 π.Χ
Στο κεφάλαιο αυτό θα μελετήσουμε :
- Την εκστρατεία του Ξέρξη εναντίον της Ελλάδας το 480 π.Χ
- Τη μάχη των Θερμοπυλών το 480π.Χ
- Τη Ναυμαχία της Σαλαμίνας το 480 π.Χ
- Τη μάχη των Πλαταιών το 479 π.Χ
- Τη Ναυμαχία της Μυκάλης το 479 π.Χ
- Τις συνέπειες των πολέμων για Έλληνες και Πέρσες
Στο κεφάλαιο αυτό θα προσεγγίσουμε την εξέλιξη της αρχαϊκής τέχνης :
- Στη γλυπτική, με τους κούρους και τις κόρες
- Στην αρχιτεκτονική, με τον ιωνικό και δωρικό ρυθμό
- Στην κεραμική, με το μελανόμορφο και ερυθρόμορφο ρυθμό
- Στην ποίηση με τη λυρική ποίηση
Γνωρίστε στους σημαντικότερους προσωκρατικούς φιλόσοφους. Επιλέξτε έναν από τους φιλοσόφους και παρουσιάστε τα σημαντικότερα στοιχεία της ζωής και του έργου του : τι πίστευαν για τον κόσμο, ή με ποιο τρόπο βοήθησαν στην ανάπτυξη και εξέλιξη της επιστημονικής σκέψης. Θαλής, Πυθαγόρας , Ηράκλειτος, Παρμενίδης, Εμπεδοκλής, Ζήνων, Αναξίμανδρος , Αναξιμένης, Λεύκιππος ,Ξενοφάνης οι σημαντικότεροι από αυτούς,
Στην ενότητα αυτή θα μελετήσουμε:
- Το σκοπό και την οργάνωση της συμμαχίας της Δήλου
- Τον τρόπο που ο Κίμωνας και στη συνέχεια ο Περικλής μετέτρεψαν τη συμμαχία σε όργανο της Αθηναϊκής επέκτασης
Στην ενότητα αυτή θα κατανοήσουμε:
- Τον τρόπο με τον οποίο οι ηγέτες της Αθήνας ήταν πιστοί στις επιταγές της κοινότητας και τηρούσαν τους δημοκρατικούς νόμους
- Την ενίσχυση του δημοκρατικού κόμματος και το πολιτικό πρόγραμμα του Περικλή
- Τις δημοκρατικές αξίες που διέπνεαν τους ηγέτες και τους πολίτες της πόλης
- Την ισονομία και ισοπολιτεία κοινές δυνατότητες όλων των Αθηναίων πολιτών, συστατικά στοιχεία του δημοκρατικού πολιτεύματος
Αναπαράσταση συνέλευσης της Εκκλησίας του Δήμου στην Πνύκα
Στο κεφάλαιο αυτό θα μελετήσουμε την εξέλιξη του πολιτεύματος της Δημοκρατίας στα χρόνια του Περικλή την κλασική εποχή .
- Ποιες αρμοδιότητες έδωσε στην Εκκλησία του Δήμου ;
- Τι ήταν οι λειτουργίες , ποιες ήταν και ποιος ο σκοπός τους ;
Στο κεφάλαιο αυτό θα εξετάσουμε :
- Την οργάνωση των Μακεδόνων τα χρόνια του Αλέξανδρου του Α΄και του Αρχέλαου τον 5ο π.Χ αιώνα
- Τη σχέση τους με τους άλλους 'Ελληνες
- Την αναδιοργάνωση του κράτους που έκανε ο Φίλιππος ο Β' με έμφαση στην ανάπτυξη των στρατιωτικών τακτικών και όπλων (λοξή φάλαγγα, ιππικό και σάρισσα)
- Το όνειρο και τις ενέργειες του Φίλιππου για συνένωση των Ελλήνων και κατάκτηση των Περσών
- Τις προσπάθειες των νότιων Ελλήνων να αντιμετωπίσουν την επεκτατικότητα των Μακεδόνων και την ήττα τους στη Χαιρώνεια το 338 π.Χ
