Μάθημα : Γ' ΕΠΑΛ - Εισαγωγή στις Αρχές της Επιστήμης των Η/Υ

3.2 Δίκτυα Επικοινωνιών

3.2.1 Δίκτυα κινητής τηλεφωνίας

Τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας υπάρχουν και έχουν αλλάξει τις ζωές μας εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Το έτος 1973 έγινε η πρώτη παρουσίαση και η πρώτη εκπομπή από τον πρόγονο των φορητών κινητών τηλεφώνων, (κατασκευάστηκε από την εταιρεία Motorola, Inc.), που χρησιμοποιούμε σήμερα. Το έτος 1979, συστάθηκε στην Ιαπωνία το πρώτο εμπορικό δίκτυο κινητής τηλεφωνίας από την εταιρεία Nippon Telegraph and Telephone Corporation (NTT).

Στην Ελλάδα η συνδρομητική κινητή τηλεφωνία εμφανίζεται για πρώτη φορά τον Ιούνιο του 1993, ακολουθεί την αρχιτεκτονική των κυψελωτών δικτύων κινητής τηλεφωνίας και το πρότυπο ονομάζεται Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Επικοινωνιών, (Global System for Mobile communications, GSM).
Οι τεχνολογίες των δικτύων κινητής τηλεφωνίας και των φορητών συσκευών κινητών τηλεφώνων συνεχίζουν να εξελίσσονται. Κάθε σημαντικό βήμα εξέλιξης στην κινητή τηλεφωνία ονομάζεται γενιά (generation, G). Σήμερα  (Αύγουστος του 2015), βρισκόμαστε μετά την τέταρτη γενιά (4G), είμαστε έτοιμοι για την γενιά 4.5G και οδηγούμαστε προς την πέμπτη γενιά (5G).
Ο βασικός σκοπός ενός δικτύου κινητής τηλεφωνίας είναι η επικοινωνία μεταξύ φορητών συσκευών και η μεταφορά της πληροφορίας δηλαδή της φωνής, του μηνύματος (κειμένου), της εικόνας, του βίντεο, από ένα κινητό τηλέφωνο ή άλλη φορητή συσκευή π.χ. ταμπλέτα, έξυπνο τηλέφωνο κλπ σε ένα άλλο τηλέφωνο ή συσκευή εκμεταλλευόμενοι την ηλεκτρομαγνητική ενέργεια. Τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας, για να λειτουργήσουν, χρησιμοποιούν ραδιοκύματα.

3.2.2. Προσωπικά δίκτυα

Τα προσωπικά δίκτυα, (Personal Area Networks, PAN), είναι μια κατηγορία ιδιωτικών ενσύρματων δικτύων, που δημιουργούνται από τη διασύνδεση ιδιωτικών υπολογιστών (κύρια φορητών υπολογιστών χωρίς όμως αυτό να είναι υποχρεωτικό), έξυπνων τηλεφώνων, (Smart Phone), υπολογιστών παλάμης, (Personal Digital Assistant, PDA), φωτογραφικών μηχανών, εκτυπωτών κλπ με σκοπό την ανταλλαγή και το συγχρονισμό διαφόρων τύπων αρχείων, π.χ. μουσικής, εικόνων, βίντεο κλπ, μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, επαφών, ραντεβού και καταγραφών ημερολογίου για προσωπική χρήση. 

Η εμβέλεια αυτών των δικτύων, λόγω των καλωδίων, είναι αρκετά περιορισμένη. Φτάνουν μέχρι τα 2-3 μέτρα. Δίκτυα αυτού του τύπου υλοποιούνται μέσω συνδέσεων USB ή μέσω συνδέσεων FireWire και το κύριο πλεονέκτημα τους είναι η ασφάλεια κατά τη μεταφορά των προσωπικών δεδομένων.

3.2.3. Ασύρματα Προσωπικά δίκτυα

Τα ενσύρματα προσωπικά δίκτυα, λόγω της ανάγκης των καλωδίων και λόγω των τεχνικών χαρακτηριστικών των συνδέσεων USB και των συνδέσεων FireWire, έχουν μειονεκτήματα στην υλοποίηση και τη χρήση τους.
Τα ασύρματα προσωπικά δίκτυα, (Wireless Personal Area Networks, WPAN), αποτελούν μια ενδιαφέρουσα εναλλακτική. Είναι δίκτυα που δημιουργούνται κατά περίπτωση, (ad hoc), διότι η τοπολογία τους μεταβάλλεται ανάλογα με τις συσκευές που συνδέουμε. Η εμβέλειά τους είναι γύρω στα δέκα μέτρα.
Οι ασύρματες τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται στα ασύρματα προσωπικά δίκτυα για τη διασύνδεση των συσκευών είναι το Bluetooth και το IrDA (υπέρυθρο φως όπως στα χειριστήρια των τηλεοράσεων).

3.3. Σύγχρονες υπηρεσίες δικτύων

Ο ορισμός του Διαδικτύου (Internet), κρύβει την έννοια της διασύνδεσης πολλών διαφορετικών δικτύων υπολογιστών και την επικοινωνία μεταξύ αυτών των διαφορετικών υπολογιστών μέσω του πρωτοκόλλου TCP/IP.

Ο Timothy John Berners-Lee τον Μάρτιο του έτους 1989, στο ερευνητικό ίδρυμα CERN, στην Ελβετία, πρότεινε την δημιουργία ενός συστήματος διαχείρισης πληροφοριών, το οποίο όμως εξελίχθηκε στην δημιουργία του Παγκόσμιου Ιστού (World Wide Web), που είχε ως αποτέλεσμα την ταχεία εξάπλωση του Διαδικτύου, όπως το γνωρίζουμε στις ημέρες μας.
Πολλοί οραματιστές διέκριναν τη δύναμη που κρύβει το Διαδίκτυο ως το μέσο για τη διακίνηση πληροφορίας μέσω υπολογιστών. Η δυνατότητα της διατήρησης πληροφοριών στο Διαδίκτυο και της ελεύθερης διάχυσης των πληροφοριών συνιστά παγκόσμια γνώση που προσφέρεται σε όλους όσους έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης και τη διάθεση να ψάξουν. Η προσφορά ελεύθερων ή δωρεάν υπηρεσιών στο Διαδίκτυο διευκολύνει την καθημερινότητα των ανθρώπων και επιτρέπει την περαιτέρω εξάπλωση του Διαδικτύου.

Το Διαδίκτυο έχει γίνει το μέσο για την επέκταση των εμπορικών συναλλαγών και την εξάπλωση του λιανικού εμπορίου μέσω των ηλεκτρονικών συναλλαγών. Η εξέλιξη του Διαδικτύου το οδηγεί στο να καταστεί μια παγκόσμια εμπορική πλατφόρμα με απεριόριστες δυνατότητες δημιουργίας επιχειρηματικών ευκαιριών μέσα από την προσφορά νέου τύπου υπηρεσιών.

Βασικές υπηρεσίες του σύγχρονου Διαδικτύου είναι οι:

3.3.1. Μετάδοση φωνής μέσω Διαδικτύου

3.3.2. Διαδικτυακή τηλεόραση

3.3.3. Κοινωνικά δίκτυα

3.3.4. Νεφοπληροφορική

3.4. Κανόνες συμπεριφοράς στο Διαδίκτυο

Η χρήση του Διαδικτύου απαιτεί κανόνες συμπεριφοράς. Οι κανόνες αυτοί που λέγονται επίσης «Κώδικας δεοντολογικής συμπεριφοράς στο Διαδίκτυο», (Network Etiquette ή netiquette), είναι ένα σύνολο κανόνων που καθορίζουν την αποδεκτή και ευπρεπή συμπεριφορά μεταξύ δύο ή περισσότερων χρηστών, (ίδιας ή διαφορετικής ηλικίας, εθνικότητας, πλούτου, πεποιθήσεων κλπ), κατά την από απόσταση, ηλεκτρονική επικοινωνία και χρήση των εφαρμογών και των υπηρεσιών του Διαδικτύου.

Ο βασικός κανόνας κατά την επικοινωνία μας στο Διαδίκτυο μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, στα κοινωνικά δίκτυα και στις εικονικές κοινότητες, στους χώρους συζήτησης π.χ. forums, blogs, chats και στις υπηρεσίες ανταλλαγής μηνυμάτων, (instant messaging), είναι πως απέναντι μας βρίσκονται άνθρωποι διαφορετικοί από εμάς, που δεν τους γνωρίζουμε πολύ καλά. Επίσης, αν δεν χρησιμοποιούμε εφαρμογές βιντεοκλήσεων, ίσως να μην τους βλέπουμε κατά πρόσωπο. Η απουσία της πρόσωπο με πρόσωπο επικοινωνίας δεν πρέπει να μας δίνει την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε να μιλάμε άσχημα και να προσβάλουμε τους συνομιλητές μας.
Δεν γράφουμε με κεφαλαία γράμματα, διότι αυτό σημαίνει πως φωνάζουμε και είμαστε εκνευρισμένοι ή εκνευρισμένες. Επίσης, προσέχουμε τη γραμματική, το συντακτικό, την ορθογραφία της γλώσσας με την οποία επικοινωνούμε και αποφεύγουμε να χρησιμοποιούμε greeklish. Δεν επιτρέπεται να αποκαλύπτουμε σε τρίτους τα προσωπικά δεδομένα των ανθρώπων με τους οποίους επικοινωνούμε. Αυτοί είναι μερικοί κανόνες από τους πολλούς που υπάρχουν.
Ένας κανόνας που έχει καθολική ισχύ, είναι ότι πάντα πρώτα σκεπτόμαστε τί θα πούμε ή τί θα γράψουμε και μετά το εκφράζουμε λεκτικά ή γραπτώς. Αν γράφουμε μήνυμα, το διαβάζουμε μια τελευταία φορά πριν το στείλουμε. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως, εδώ και λίγο καιρό, γνωστή υπηρεσία ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μάς δίνει την ευκαιρία να ανακαλέσουμε το μήνυμα που μόλις στείλαμε πριν το παραλάβει ο παραλήπτης του μηνύματος.